Kaşıkçı Mustafa Efendi Sıbyan Mektebi, 6. Çocuk Durağımız Olarak Kapılarını Çocuklarımıza Açtı

Fatih Belediyesi, Osmanlı eğitim geleneğinin önemli yapılarından Kaşıkçı Mustafa Efendi Sıbyan Mektebi'ni tamamlanan çalışmaların ardından Çocuk Durağı olarak hizmete açtı. Tarihî yapı, çocukların eğitim, gelişim ve sosyal ihtiyaçlarına yönelik çok yönlü bir merkez olarak faaliyet göstermeye başladı.

Fatih Belediyesi, tarihî yarımadanın kültürel mirasını koruyarak günümüz şehir yaşamı içinde aktif biçimde yaşatmaya yönelik çalışmalarını sürdürüyor. Bu yaklaşım doğrultusunda ele alınan Kaşıkçı Mustafa Efendi Sıbyan Mektebi, tamamlanan uygulamaların ardından çocuk odaklı bir merkez olarak Fatih’e kazandırıldı. Yapı, Çocuk Durağı konseptiyle yalnızca bir kullanım alanı değil; eğitim destek faaliyetlerinin, sosyal gelişim çalışmalarının ve çocukların bireysel gelişim süreçlerini destekleyen uygulamaların yürütüldüğü bütüncül bir merkez olarak hizmet vermeye başladı.

18. yüzyılın ilk yarısında yaşamış ve “Kaşıkçı” lakabıyla tanınan hayırsever Mustafa Efendi tarafından kurulan yapı, 1731 yılında tesis edilen Mustafa Efendi bin Ahmed Vakfı’na kayıtlıdır. Vakfın kuruluş amacı, dönemin eğitim anlayışı doğrultusunda çocukların eğitim hayatını desteklemek, sosyal ve ahlaki gelişimlerini gözetmek ve toplum içinde güçlü bireyler olarak yetişmelerine katkı sağlamaktı. Vakfiye kayıtlarında, mektepte eğitim gören hoca ve talebelere bayram dönemlerinde destek verildiği, öğrencilerin moral kazanması ve sosyal bağlarının güçlenmesi amacıyla yaz aylarında sosyal faaliyetlere götürüldüğü bilgileri yer almaktadır. Bu kayıtlar, yapının yalnızca akademik eğitim verilen bir alan olmadığını; aynı zamanda çocukların sosyal gelişimine katkı sunan, gündelik hayatlarına dokunan bir merkez olarak tasarlandığını göstermektedir.

Sıbyan mektebi; dershane, muallim odası ve küçük bir bahçeden oluşmaktadır. Arşiv belgelerinde yapının bir dönem yaklaşık 50 öğrenciye eğitim verdiği bilgisi bulunmaktadır. Uzun yıllar boyunca işlevini yitiren ve bakımsız kalan yapı için Fatih Belediyesi tarafından mimari proje hazırlandı, Koruma Kurulu onaylarının ardından uygulama süreci titizlikle tamamlandı. Çalışmalar sırasında yapının özgün mimari karakteri korunarak malzeme, plan şeması ve yapısal unsurlar aslına uygun biçimde ele alındı. Tarihî dokunun korunmasına öncelik verilirken, yapı günümüz kullanım ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde düzenlendi.

Uygulama sürecinde yalnızca fiziksel koruma çalışmaları yürütülmedi; aynı zamanda yapının gelecekte sürdürülebilir biçimde kullanılmasına yönelik işlev planlaması da yapıldı. Çocukların yaş gruplarına uygun etkinlik içerikleri, eğitim destek programları, sosyal gelişim odaklı uygulamalar ve aile katılımını destekleyen kullanım senaryoları oluşturuldu. Böylece yapı, geçmişte olduğu gibi bugün de çocukların hayatına doğrudan temas eden bir merkez olarak yeniden şehir hayatına dahil edildi.

Kaşıkçı Mustafa Efendi Çocuk Durağı, bugün itibarıyla çocukların gelişimine katkı sunan, ailelerin güvenle vakit geçirebildiği ve tarihî bir yapının yaşayan şehir hayatına dahil edildiği örnek merkezlerden biri olarak hizmet veriyor. Merkezde yürütülecek çalışmalarla çocukların akademik destek süreçlerinin güçlendirilmesi, sosyal iletişim becerilerinin geliştirilmesi ve nitelikli zaman geçirebilecekleri güvenli alanların artırılması hedefleniyor.

Fatih Belediyesi, tarihî mirası koruyan ve toplumsal fayda üreten mekânlar kazandırma anlayışıyla çalışmalarını sürdürüyor. Kaşıkçı Mustafa Efendi Sıbyan Mektebi’nin Çocuk Durağı olarak yeniden hizmete alınması, tarihî yapıların günümüz ihtiyaçları doğrultusunda yaşatılmasına yönelik sürdürülen yaklaşımın somut örneklerinden biri olarak öne çıkıyor. İlçenin kültürel mirasını koruyarak gelecek nesillere aktarmayı hedefleyen çalışmalar, aynı zamanda toplumun farklı yaş gruplarına dokunan sosyal projelerle desteklenmeye devam ediyor.