Zeyrek'te Tarihî Ahşap Konağı Aslına Uygun Şekilde Restore Ediyoruz

Zeyrek Camii ve Çevresi Koruma Alanı içerisinde yer alan ahşap sivil mimarlık örneği yapı, özgün mimari elemanları esas alınarak yürütülen çalışmalar kapsamında geleceğe aktarılıyor.

Fatih Belediyesi, İstanbul’un tarihî kimliğini oluşturan sivil mimarlık mirasının korunmasına yönelik çalışmalarını1985 yılında Unesco Dünya Miras Listesi’ne giren İstanbul’un Tarihi Alanları’ndan biri olan Zeyrek Camii ve Çevresi Koruma Alanı’nda sürdürmeye devam ediyor.

Bu kapsamda, Molla Zeyrek Camii’ne çıkan Fazilet Sokak üzerinde yer alan ve 19. yüzyıl sonu ile 20. yüzyıl başı Osmanlı ahşap konut mimarisinin nitelikli örneklerinden biri olarak değerlendirilen tarihî ahşap konak yeniden inşa ediliyor.

Zaman içirişinde işlevini yitiren yapı, kullanılmamasınedeniyle ciddi ölçüde yıpranmıştı. Ahşap mimari ve taşıyıcı elemanlarda meydana gelen deformasyonlar, yapının dayanımını olumsuz yönde etkilerken, çevresel etkenlere karşı direncini de önemli ölçüde azalttı. Üst örtüsünün çökmesiyle birlikte yapı tamamen dış etkenlere açık hale geldi ve bu durum, hem mimari bütünlüğün bozulmasına hem de ciddi statik problemlerin oluşmasına neden oldu.

Yapının mevcut haliyle korunmasının mümkün olmadığına yönelik yapılan teknik değerlendirmelerin ardından, Koruma Kurulu kararı doğrultusunda kontrollü söküm sürecine geçildi. Bu süreçte temel yaklaşım, yapının özgün mimari kimliğinin korunması ve mümkün olan en yüksek oranda özgün ahşap mimari eleman detaylarının belgelenerek kayıt altına alınması ve yeniden inşa sürecinde temel referans olarak değerlendirilmesidir.

Rekonstrüksiyon uygulaması, onaylı yapı projesine uygun şekilde ve geleneksel yapım teknikleri esas alınarak yürütülmektedir. Bu doğrultuda, yapı; uygun malzeme seçimiyle, birebir detay anlayışı korunmakta ve sökülen özgün mimari elemanlardan kalıp ve örnek alınarak yeniden üretilmektedir. Uygulamanın her aşamasında, dönemin mimari özelliklerini yansıtan ölçü, oran ve yapım tekniklerine sadık kalınmaktadır.

Yürütülen çalışmalarla birlikte, yalnızca bir yapı yeniden inşa edilmekle kalınmıyor; aynı zamanda Zeyrek’in sivil mimarlık belleğinde önemli bir yere sahip olan tarihî bir değer de korunarak yaşatılıyor. Geleneksel Osmanlı ahşap konut mimarisinin özgün örneklerinden biri olan yapı, yeniden kullanılabilir duruma getirilerek tarihî çevreyle bütünlük içinde varlığını sürdürecek.

Çalışmalar tamamlandığında, Dünya Miras Alanı’nın merkezinde yer alan bu tarihî ahşap konak, mimari ve kültürel değeri korunmuş şekilde geleceğe aktarılmış olacak. Yapı, Zeyrek’in tarihî dokusuna katkı sunmaya devam ederken, sivil mimarlık mirasının korunmasına yönelik sürdürülen çalışmalar için de önemli bir örnek teşkil edecek.